?Jins rivojlanishining tug‘ma buzilishlari!
Bu holatlar bolaning jinsiy rivojlanishi homilalik davridayoq odatdagidan boshqacha shakllanishi bilan bog‘liq kasalliklar guruhidir.
Ilgari bu holatlar “interseks” deb ham atalgan.
Hozir tibbiyotda ko‘proq “Differences of Sex Development” yoki qisqacha DSD termini ishlatiladi.
Normal jinsiy rivojlanish qanday bo‘ladi?
Bola jinsi bir necha bosqichda shakllanadi:
— xromosoma jinsi
— gonada ya’ni tuxumdon yoki moyak rivojlanishi
— ichki jinsiy a’zolar rivojlanishi
— tashqi jinsiy a’zolar shakllanishi
— gormonal ta’sir
Mana shu bosqichlardan birida buzilish bo‘lsa, jins rivojlanishining tug‘ma buzilishlari kuzatilishi mumkin.
Asosiy sabablari:
— genetik mutatsiyalar
— xromosoma buzilishlari
— androgen yoki boshqa gormonlar yetishmovchiligi
— gormonlarga sezgirlikning pasayishi
— homilalik davridagi ayrim ta’sirlar
Ko‘p uchraydigan turlari:
21-gidroksilaza yetishmovchiligi bilan tug‘ma buyrak usti bezi giperplaziyasi
Qiz bolalarda erkaklashish belgilari kuzatilishi mumkin. Bu eng ko‘p uchraydigan DSD sabablaridan biri.
Androgenlarga sezgirlik sindromi
Xromosomasi erkak bo‘lsa ham organizm androgen gormonini “his qilmaydi”. Tashqi ko‘rinishi qiz bolaga o‘xshashi mumkin.
Gonadal disgenez
Moyak yoki tuxumdon normal rivojlanmaydi. Pubertat kechikishi yoki jinsiy rivojlanish buzilishi bilan namoyon bo‘lishi mumkin.
5-alfa reduktaza yetishmovchiligi
Tug‘ilganda tashqi jinsiy a’zolar noaniq bo‘lishi mumkin, pubertatda erkaklashish kuchayadi.
Qanday belgilar bo‘lishi mumkin?
— tashqi jinsiy a’zolarning noaniq ko‘rinishi
— qiz bolada kuchli tuklanish
— o‘g‘il bolada moyak tushmaganligi
— pubertat kechikishi
— birlamchi amenoreya
— bepushtlik
— tuz yo‘qotish krizlari
Diagnostika:
— karyotip
— gormonal tekshiruvlar
— 17-OHP
— testosteron
— LH va FSH
— AMH
— ultratovush tekshiruvi
— genetik analizlar
Davolash individual bo‘ladi:
— gormonal terapiya
— hayot uchun xavfli elektrolit buzilishlarini tuzatish
— psixologik yordam
— ayrim hollarda jarrohlik
— uzoq muddatli multidisiplinar kuzatuv
Muhim jihati:
Bu holatlar ota-onaning aybi emas. Erta diagnostika bolaning sog‘ligi, psixologik holati va kelajakdagi reproduktiv salomatligi uchun juda muhim.
DSD bilan shug‘ullanuvchi jamoada odatda:
— pediatr endokrinolog
— genetik
— urolog yoki ginekolog
— neonatolog
— psixolog ishtirok etadi.
Biz bilan bog’laning?
+998 91-011-77-11
#гормоны #анемия #пубертат #эндокринология #эндокринолог #диабет #диетапохудение #ожирение #похудение #рост #гормон #гормонроста #инсулин #инсулинорезистентность #гипофиз #гипогликемия #гипоталамус #гипотиреоз #эндо #диабет2тип #диабетнидаволаш #пубертат
Category :
Образование
#disorders#sex#development#jins#rivojlanishi#puberty#intersex#гормон#жинсий#эндокринолог
